فرصت مغتنم

محمدباقر قالیباف:عاشورا يك واقعه تاريخي صرف نبود، عاشورا يك فرهنگ، يك جريان پيوسته و يك سرمشق دائمي براي تمامي انسانيت است.

امام حسين(ع) با اين حركت سراسر عقلايي و منطقي توأمان با شور و شعور كه كاملا روشن و مبرهن بود، يك نسخه شفابخش را براي تمامي عرصه‌هاي انساني از خود باقي گذاشت. اين نسخه فقط آرمان‌گرايي يا صرف شهيد شدن نبود، بلكه تركيبي از عناصري همچون منطق و عقل، حماسه و عزت و عنصر عاطفه بود.
اين همان نهضتي است كه نه‌تنها براي مسلمانان بلكه براي غيرمسلمانان آزاديخواه نيز سرمشق و الگوست. مهاتما گاندي رهبر بزرگ هند نيز عاشوراي حسيني را سرمشق خود قرار داد و مي‌گويد: «من زندگي امام حسين(ع) آن شهيد بزرگ دين اسلام را به‌دقت خوانده‌ام و توجه كافي به صفحات كربلا كرده‌ام و بر من روشن شده است كه اگر هندوستان بخواهد يك كشور پيروز باشد، بايد از سرمشقي چون امام حسين(ع) پيروي كند.»
و يا ادوارد براون (مستشرق معروف انگليسي) مي‌گويد: «آيا قلبي پيدا مي‌شود كه وقتي درباره كربلا سخن مي‌شنود، آغشته به حزن و الم نگردد؟ حتي غيرمسلمانان نيز نمي‌توانند پاكي روحي را كه در اين جنگ اسلامي در تحت لواي آن انجام گرفت، انكار كنند.»
فداكاري و ايثار، صبر و استقامت، شهادت و شجاعت، تعهد و مسئوليت، صداقت و وفاداري، قاطعيت در راه هدف، دفاع از حريم امامت، پاسداري از دين و ارزش‌ها، تولي و تبري، ستيز با ستم و ستمگران، امر به نيكي‌ها، پرهيز از زشتي‌ها، انس با قرآن، ترويج فرهنگ نماز، پرهيز از سستي و تنبلي در برابر تجاوز به ارزش‌ها، توجه به معنويات حتي در سخت‌ترين لحظات، نفي نژادپرستي، تسليم در برابر خدا و… قطرات قليل از درياي انديشناك فرهنگ عاشوراست.
البته همين درس‌ها كافي است كه يك ملت را از ذلت به عزت برساند و همين درس‌ها مي‌تواند جبهه كفر و فتنه را شكست دهد. همانگونه كه ملت ايران با الهام از همين درس‌هاي عزت‌بخش، استبداد و استعمار را به زانو درآورد و باز همين درس‌ها بود كه نقش خود را در دفاع مقدس به‌خوبي به نمايش گذاشت.
در برهه فعلي، ما بايد با تأسي به اين درس‌ها و بركات برشمرده از فرهنگ عاشورا، اين حماسه مقدس را براي تداوم هويت‌سازي، هنجارآفريني و ايجاد حركت‌هاي اجتماعي سازنده و پيشرو به‌كار بنديم و اين گوهر و اصالت فرهنگ عاشورا را به‌طور بايسته و شايسته محفوظ نماييم.
تكيه بر عاشورا تنها از بُعد شورانگيزانه و بي‌اعتنايي به هوشمندي و پويايي و شعور آگاهانه نهفته در اين رخداد و بعد هم اصرار غيرعقلايي صرف بر اين شورانگيزي موجب مي‌شود براي جبران ضعف دانش به پيرايه‌بندي و آلايش‌سازي حقيقت عاشورا دست زد.
عاقلانه نيست انتظار داشت پيام اين فرهنگ ژرف تمام و كمال با جاهليت فحواي ارزشي به نسل‌هاي بعدي انتقال يابد و از منظر ديگر اسطوره‌ها خود توان هويت‌سازي دارند، اما تبديل حماسه مقدس عاشورا به يك اسطوره موجب كاستن از ارزش‌هاي استعلايي آن مي‌شود.
بار فرهنگ‌سازي حماسه عاشورا بسيار غني‌تر از هويت‌سازي اسطوره‌هاست، از سوي ديگر اسطوره‌ها توان اندكي براي هنجارآفريني و نهضت‌سازي دارند.حكمت فرهنگ عاشورا بيانگر آن است كه آرمانگرايي و واقع‌گرايي به‌شكلي كارساز و جهت‌بخش توأمان با يكديگر بوده است و ورود امام حسين(ع) در صحنه عمل (واقع‌گرايي) به‌دليل رويكرد ايشان به مجموعه‌اي از اهداف والاي الهي (آرمان‌ها) است و بايد بيان كنيم انقلاب اسلامي محل گره خوردن آرمان‌گرايي و واقع‌گرايي است.
رويكرد واقع‌گرايي و آرمان‌گرايي در اين انقلاب حاصل تلاشي عالمانه توسط حضرت امام خميني(ره) براي الگوپذيري از حادثه درس‌آموز عاشوراست و اكنون وظيفه داريم با حفاظت از اين موازنه براساس رويكرد عقلاني مبتني بر ايمان ديني و خرد تمدني، كارآمدي دين را به‌منصه ظهور برسانيم و به‌نظر مي‌رسد كه اكثر نزاع‌ها و بداخلاقي‌هاي جاري و ساري در عرصه‌هاي مختلف به‌ويژه مسائل سياسي به‌دليل بي‌توجهي به اين موازنه و قرباني كردن يك رويكرد به‌نفع ديگري و يا عدم به‌كارگيري عنصر عقلانيت باشد.
ايام محرم، فرصت مغتنمي است براي همگي ما اعم از مسئولان و مردم به‌منظور ملاحظه و محاسبه رفتار و عملكردمان تا ببينيم به چه ميزان در صراط آرمان‌ها و اهداف حقيقي جمهوري اسلامي گام برداشته‌ايم و بايد بپذيريم چنانچه بخواهيم انقلاب را در مسير تحقق اهداف و آرمان‌هاي امام راحل و نيل به تمدن بزرگ اسلامي – ايراني قرار دهيم و نام اين انقلاب بزرگ را در تاريخ جاودان‌سازيم، نيازمند حركتي آگاهانه هستيم.
اين حركت آگاهانه در وهله نخست نيازمند بازشناسي دقيق شرايط امروز جامعه و به‌تبع آن برنامه‌ريزي علمي مبتني بر ايمان ديني و خرد تمدني و در مرحله بعد حركت پرشور توأمان با شعور و بي‌منت در جهت اجراي اين اهداف است تا به ياري خداوند به‌طور عملي التزام خود را به فرهنگ عاشورا اثبات كرده باشيم.
منبع: همشهری